Ghế Đại biểu QH: Vì sao nhân tài ngoài Đảng không có chỗ trong Nghị trường?
Theo giới quan sát, tại các kỳ bầu cử Quốc hội Đảng CSVN và chính quyền của họ luôn mở đầu bằng những lời kêu gọi tìm kiếm người có tài đức để tham gia ứng cử ĐBQH.
Tuy nhiên, khi danh sách chính thức các ứng cử viên được công bố, một cảm giác tiếc nuối lại bao trùm dư luận. Thực tế đã cho thấy, Việt Nam không thiếu nhân tài, nhưng con đường để họ trở thành đại biểu của nhân dân dường như ngày càng hẹp lại.
Những số liệu và cách thức sắp xếp ứng cử viên trong kỳ bầu cử Quốc hội khóa 16 một lần nữa cho thấy dường như hệ thống chính trị đang cố ý ngăn cản các cá nhân ngoài Đảng trở thành ĐBQH.
Theo dữ liệu từ Hội đồng Bầu cử Quốc gia: có 65 người ngoài Đảng trên tổng số 864 ứng cử viên, chiếm tỷ lệ 7,52%. Thế nhưng, một sự sai lệch khó hiểu khi danh sách thực tế chỉ ghi nhận 64 người không phải đảng viên, tương ứng với 7,41%. Sự chênh lệch này, đã đặt ra dấu hỏi lớn về tính minh bạch trong tiến trình bầu cử Quốc hội khóa 16.
Đáng quan ngại hơn, nhìn lại lịch sử 4 nhiệm kỳ Quốc hội gần đây, số lượng ĐBQH ngoài Đảng trúng cử đã suy giảm một cách báo động. Cụ thể: từ 43 người ở khóa 12 xuống chỉ còn vỏn vẹn 14 người ở khóa 15.
Xu hướng “đảng hóa” Cơ quan Lập pháp đang trở nên rõ rệt hơn bao giờ hết, đây là điều trái ngược hoàn toàn với tinh thần “trọng dụng hiền tài” của Chủ tịch Hồ Chí Minh từng theo đuổi trong cuộc bầu cử Quốc hội Khóa I – năm 1946.
Theo giới quan sát quốc tế, sự thất thế của các ứng cử viên ngoài Đảng không chỉ nằm ở số lượng mà còn thể hiện ở chiến thuật sắp xếp các ứng viên tại các đơn vị bầu cử một cách đầy chủ ý.
Thực tế đã cho thấy, hầu hết các ứng viên ngoài Đảng đều bị đẩy vào thế “trứng chọi đá” khi phải tranh cử trực tiếp với các Ủy viên Bộ Chính trị hoặc Ủy viên Trung ương Đảng tại cùng một đơn vị bầu cử.
Điển hình như tại Đà Nẵng, 2 ứng viên ngoài Đảng phải đối đầu với Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú; hay tại Huế họ phải đối mặt với Bộ trưởng Lê Hoài Trung là những minh chứng không thể che đậy.
Việc sắp xếp này về mặt kỹ thuật là hợp lệ, nhưng về mặt chính trị, nó gần như là một “án tử” ấn định sẵn cho những người tự ứng cử.
Theo giới chuyên gia, trong một hệ thống chính trị toàn trị tổ chức Đảng đóng vai trò quyết định, thì các ứng viên độc lập dù có tài năng đến đâu cũng không thể vượt qua những chính khách kỳ cựu đang nắm giữ các vị trí quan trọng.
Bên cạnh đó, cái “vòng kim cô” mang tên cái gọi là hiệp thương vẫn là rào cản lớn nhất đối với những ai là các ứng viên độc lập khi có mong muốn bước chân vào Quốc hội.
Quá trình xét duyệt gắt gao này, do Mặt trận Tổ quốc chủ trì dưới sự chỉ đạo của Đảng, được giới quan sát coi là công cụ lọc bỏ những ứng viên có năng lực sắc sảo ngay từ vòng gửi xe.
Thay vì là một cuộc đua tài sòng phẳng, các cuộc bầu cử theo quy trình “Đảng cửa dân bầu” vẫn giữ nguyên quy trình phê chuẩn nhân sự đã được lựa chọn sẵn “bất di, bất dịch”.
Việc cố tình sắp xếp những người ngoài Đảng vào cùng một đơn vị bầu cử cũng cho thấy một chiến thuật phân tán phiếu bầu, khiến cơ hội trúng cử của họ càng trở nên mong manh.
Lịch sử đã chứng minh, một quốc gia muốn hưng thịnh phải biết mở cửa cầu hiền, không phân biệt xuất thân hay tư tưởng chính trị, miễn là họ có tâm huyết xây dựng đất nước.
Nếu Đảng CSVN không phân biệt, khéo dùng người tài để xây dựng đất nước và bỏ quan những toan tính kiểm soát quyền lực toàn diện. Thì mới có thể hy vọng mục tiêu đưa đất nước vào “kỷ nguyên vươn mình” trở thành hiện thực.
Khi các nhân tài ngoài Đảng vẫn bị coi là những “kẻ” không mời mà ứng cử ĐBQH, thì những tư duy đổi mới, những phản biện độc lập vốn là động lực cho sự phát triển sẽ không còn đất diễn.
Trà My – Thoibao.de
