Khi giá dầu thế giới lao dốc, người ta thường chờ đợi một điều rất đơn giản: giá xăng trong nước sẽ nhẹ đi đôi chút. Nhưng ở Việt Nam, quy luật ấy dường như thích… đi đường vòng. Trong khi thuế nhập khẩu nhiều mặt hàng xăng dầu đã chạm mức 0%, bảng giá trong nước vẫn có thể bất ngờ nhảy thêm vài nghìn đồng mỗi lít. Và thế là câu hỏi cũ lại quay về: điều gì đang thật sự “bình ổn”?
Mỗi lần giá tăng, người ta lại nghe đến một cụm từ quen thuộc: quỹ bình ổn giá xăng dầu. Theo lý thuyết, đó là chiếc phao giúp thị trường không biến động quá mạnh. Nhưng trong cảm nhận của nhiều người dân, chiếc phao ấy đôi khi giống… một chiếc hộp ảo thuật. Khi giá thế giới tăng, quỹ được nhắc đến để giải thích vì sao giá trong nước vẫn tăng. Khi giá thế giới giảm, quỹ lại xuất hiện để giải thích vì sao giá chưa thể giảm ngay.
Ở các quán cà phê, câu chuyện thường kết thúc bằng tiếng thở dài. Người chạy xe công nghệ tính lại tiền xăng cho từng cuốc xe. Tiểu thương cộng thêm vài nghìn vào giá hàng. Công nhân cân nhắc lại từng bữa ăn. Chỉ có một điều dường như không thay đổi: mỗi lần giá xăng biến động, người dân lại là người điều chỉnh cuộc sống trước tiên.
Vì vậy, câu hỏi khiến nhiều người băn khoăn không phải là giá xăng tăng hay giảm, mà là:
quỹ “bình ổn” thật sự đang bình ổn cho thị trường – hay chỉ đang bình ổn… cách giải thích mỗi khi giá xăng tăng?
Hạnh Nguyên – Thoibao.de
